Oś Świata/OK zeszyt

Trzeci rozdział : Jak zaczęliśmy? Listy do uczestników

31.01
2016

Ten rozdział poświęcony jest początkowi naszej pracy nad OK zeszytem. Są w nim tylko moje listy do Was. Jeśli chcielibyście sięgnąć pamięcią do (tylko niespełna dwa miesiące!!!! temu) tych początków i dodać swoje osobiste wspomnienia, np. czy spodobały się Wam wytyczne do planów, czy od razu byliście zdecydowani przyłączyć się do ruchu itp., to bardzo zapraszam do komentarzy. Nadrabiam zaległości, bo chciałabym już dojść do rozdziałów poświęconym Waszym działaniom.

 

Po wstępnym zagajeniu przystąpiliśmy do dzieła. Zaprosiłam do OK Zeszytu zarówno nauczycieli Praktyków, jak i osoby, które teraz nie uczą, ale są zainteresowane (tak zwanych – kibiców).

Oto list pierwszy:

List 1. 9.12.15

Czas przystąpić do dzieła. Wiem, że nie wszyscy z nas są czynnymi nauczycielami, ale kibice też nam mogą być pomocni. Pierwsze o czym zdecydujemy: co zdaniem każdego z nas, powinno koniecznie znaleźć się w OK zeszycie. Przygotowałam listę 10 zagadnień.

Myślę, że możemy sobie dać czas do 15 grudnia na zaznaczenie w ankiecie. Potem zobaczymy jakie opcje mają najwięcej wskazań. To może pomóc nam zaplanować zawartości naszych zeszytów, z którymi będziemy chcieli pracować. Oczywiście nie ma żadnego przymusu w wyborze zagadnień. Można (trzeba) zaznaczyć wiele zagadnień, wszystko, co uważacie, że może pomoc w prowadzeniu zeszytu. Wyniki ankiety mają nam jedynie pomóc w naszych późniejszych, indywidualnych ustaleniach.

Przypominam funkcje, które chcielibyśmy, aby zeszyt spełniał:

Zeszyt:

• Jest pomocą dla uczniów w uczeniu się

• Służy do monitorowania nauki uczniów (przez nich samych i przez nauczyciela)

• Wpływa korzystnie na planowanie lekcji

• Służy ewaluacji procesu uczenia się uczniów

  1. Cele lekcji
  2. Kryteria sukcesu
  3. Refleksje własne ucznia
  4. Mapy myślowe związane z tematem
  5. Ważniejsze prace, których wykonanie warto zapamiętać (zadania mniej ważne np. ćwiczenia mogłyby być wykonywane poza zeszytem)
  6. Podsumowania lekcji
  7. Prace domowe
  8. Komentarze nauczyciela do prac ucznia zarówno wykonanych podczas lekcji, jak i domowych
  9. Ocena koleżeńska
  10. Samoocena

list 2. 16.12.15

Jesteśmy już po wstępnej decyzji – co powinno znaleźć się w zeszytach naszych uczniów. Mam nadzieję, że wyniki ankiety pomogą Wam w Waszych ostatecznych wyborach. Ostateczna decyzja jest Wasza własna, może tylko skonsultowana z uczniami.

  • Kryteria sukcesu – 29
  • Komentarze nauczyciela do prac ucznia – 27
  • Cele lekcji – 23
  • Samoocena – 17
  • Mapy myślowe – 16
  • Prace domowe – 14
  • Refleksje własne ucznia – 13
  • Ocena koleżeńska – 13
  • Ważne prace klasowe, które warto zapamiętać – 12
  • Podsumowana lekcji – 11
  • Odpowiedź ucznia na pytanie kluczowe – 11
  • Czego będziemy się uczyć w tym roku, miesiącu, tygodniu – 1

 

Zagadnienia zawarte w ankiecie uwzględniały, że zeszyt nie jest zwykłym zeszytem, a jest OK zeszytem. Dlatego kryteria sukcesu osiągnęły największa liczbę wskazań. Nauczyciele stosujący ocenianie kształtujące wiedzą, że uczniowie bardzo cenią sobie kryteria sukcesu, gdyż pomagają im się uczyć.

 

list 3. 16.12.15

Prowadzenie zeszytu zadeklarowało 41 osób, przy czym nazwiska mogą się powtarzać na różnych przedmiotach. Możecie sobie sprawdzić w ankiecie (poniżej), kto zadeklarował pracę z zeszytem i z jakiego przedmiotu. Mamy: nauczanie wczesnoszkolne – 12 osób, język polski – 9, matematyka – 8, przyroda – 4, język angielski – 3, informatyka – 2 i historia, technika i chemia po jednej osobie. Zachęcam do skontaktowania się przedmiotowo, może uda się korzystnie zainspirować. Trzeba daną osobę zaprosić do grona znajomych.

Ta inicjatywa jest tak wartościowa i mogłaby się nazywać zeszytowe tajne komplety. Pomyślałam o tym, że mogłabym postarać się o zaświadczenia z programy Szkoły Uczącej Się dla tych, którzy wytrwają w dziele OK zeszytu. Napiszcie, czy chcielibyście taki dyplom w przyszłości otrzymać?

 

list 4. 19.12.15

Chciałabym zrobić porządek w listach grupy. Zależy mi na liście praktyków zeszytu, czyli tych nauczycieli, którzy decydują się prowadzić w jednej klasie OK zeszyt od drugiego semestru tego roku szkolnego. Chciałabym znać Wasze maile, aby moc do was napisać w różnych sprawach. Facebook nie jest najlepszym medium do wspólnej działalności. Zatem wysyłam listę zebraną pod różnymi wpisami. Proszę odnajdźcie się tam i napiszcie na mój adres (do Świat), w tytule napiszcie OKzeszyt, a w treści: szkoła, przedmiot i klasa oraz, czy jesteście zainteresowani na koniec dyplomem programu Szkoła Ucząca Się. Jeśli dyplom, to potem będę potrzebowała od Was adresu pocztowego do jego wysłania. Myślę o dwóch dyplomach (ktoś tutaj natchnął minie takim pomysłem): jeden dla nauczyciela, a drugi dla uczniów danej klasy.

Pamiętajcie, że  nie ma żadnego przymusu, kibice mile widziani. Ale poproszę o decyzję, bo wtedy łatwiej będzie nam wymieniać doświadczenia.

list 5. 19.12.15

Drugim krokiem w naszym OK zeszycie jest zastanowienie się – po co nam to?

Oczekujemy, że w drugim kroku odpowiedzcie na dwa pytania  i podzielicie się nimi z nami.

  1. Co i jak oceniamy w zeszytach uczniów?
  2. Jak dokonamy ewaluacji naszej pracy z OK zeszytem?

Dajmy sobie na to czas do 5 stycznia 2016.

Poniżej wyjaśnienie, o co chodzi.

Z grubsza są trzy powody prowadzenia OK zeszytu:

  1. Uczniowie mogą wykorzystywać zapisy zeszytu w procesie uczenia się. Mają w zeszycie zapisane: najważniejsze zagadnienia, swoje własne refleksje i podsumowania, wymagania (kryteria oceniania) i mogą dzięki temu lepiej przygotować się do sprawdzianu.
  2. Nauczyciel i uczniowie mogą monitorować proces uczenia się. Zeszyt zawiera informacje od nauczyciela, a również dokumentuje rozwój ucznia.
  3. Zeszyt może służyć do ewaluacji postępów uczniów. Nauczyciel może lepiej planować proces nauczania i ma okazję dokumentować ocenę kształtującą przekazywaną uczniowi. Warto sobie postawić to pytanie, gdyż od tego zależy, jak zaczniemy, a to z kolei warunkuje sukces. Kluczowa decyzja polega na tym – co i jak będzie oceniane w zeszycie i jak ta ocena będzie się liczyła do posumowania pracy ucznia? Ciekawe, jak jest Wasza opinia w tej sprawie. Czyli: czy, co i w jaki sposób będzie oceniane przez nauczyciela w zeszycie ucznia. Jeśli zeszyt nie będzie oceniany w ogóle, ani kształtująco, ani sumująco, to nie ma nadziei, ze sami uczniowie z własnej woli będą go prowadzić. Konieczne jest ustalenie wraz z uczniami kryteriów oceny zeszytu. Jeśli chodzi o oceną sumującą przy pomocy „stopni”, to moim zdaniem, warto oceniać, obecność, a nie jakość. Czyli np. jest praca domowa, albo jej nie ma, a nie to, czy jest dobrze wykonana. Podobnie z refleksjami (o ile mają być w zeszycie) – są albo ich nie ma. Do oceny jakości stosowałabym tylko ocenę przy pomocy informacji zwrotnej. Takie podejście przyzwyczaja uczniów do prowadzenia zeszytu, daje szansę uczniom, którzy dopiero uczą się formułowania refleksji i pozwalają im na podejmowanie wyzwań, które zostałyby zahamowane przy groźbie wystawienia stopnia. Pamiętajcie, ze sprawdzanie zeszytów całej klasy jest bardzo pracochłonne. Czy macie pomysły, jak to zorganizować? Mam tu jeden zaskakujący pomysł dotyczący oceny stopniem (za obecność) można poprosić o samoocenę, czyli zliczenie tego, co jest, wtedy sam uczeń orientuje się np. w liczbie nieobecnych w jego zeszycie prac domowych. Powiecie, że będą oszukiwać? Może ktoś na początku oszuka, ale lepiej być oszukanym niżę wykończonym zliczaniem. Jeśli chodzi o ocenę kształtującą jakości zawartości zeszytu, to tu nie mam pomysłu. Może można zbierać zeszyty do sprawdzenia etapami, albo sprawdzać ich tylko fragmenty? Jeden z pomysłów, który się tu pojawił polegał na wykorzystywaniu jednej strony na uwagi nauczyciela, a drugiej na wpisy ucznia.

Dodatkową korzyścią z OK zeszytu jest posiadanie dokumentacji pracy uczniów. Dla wielu nauczycieli nękanych wymaganiami dyrektora i rodziców stanowi to problem.

Trzecia sprawa to: action research, tłumaczone jako badania w działaniu. Warto przy okazji przekonać siebie samego, czy warto pracować z zeszytem. Można to zrobić dwojako: nauczać dwie klasy, jedną z zeszytem, a drugą bez i porównać wyniki. Jeśli nie ma takiej możliwości, to można porównać wyniki uczniów w I semestrze (bez zeszytu) i w II z zeszytem. Oczywiście badania nie będą czysto naukowe, będą je zaburzać inne czynniki, jak np. Wasze relacje z różnymi klasami lub choćby pora roku. Ale mimo to warto, aby przekonać samego siebie.

Mamy przed sobą pytania:

  • Co i jak oceniamy w zeszytach uczniów?
  • Jak dokonamy ewaluacji naszej pracy z OK zeszytem?

list 6 28.12. 15

Skompletowałam listę osób, które zdecydowały się pracować (choć z jedną klasą) z OK zeszytem w semestrze zimowym 2014/2015. Na liście mam 30 osób. Gratuluje podjęcia wyzwania. Wyślę dziś na Wasze adresy mailowe ten list, jeśli ktoś z osób, które się zgłosiły, nie dostanie tego listu, to proszę o ponowne napisanie do mnie zgłoszenia na mój adres mailowy. Jednocześnie pozdrawiam wszystkich kibiców OK zeszytu, liczymy na wasze wsparcie i wskazówki.

Gdzie jesteśmy:

W pierwszym kroku, wybieraliśmy, co powinno się znaleźć w zeszycie ucznia. Zamieszczona na FB ankieta, pokazała Wasze preferencje, ale decyzja zależy od Was.

Wyniki ankiety: Kryteria sukcesu – 29; Komentarze nauczyciela do prac ucznia – 27; Cele lekcji – 23; Samoocena – 17; Mapy myślowe – 16; Prace domowe – 14; Refleksje własne ucznia – 13; Ocena koleżeńska – 13; Ważne prace klasowe, które warto zapamiętać – 12; Podsumowana lekcji – 11; Odpowiedź ucznia na pytanie kluczowe – 11; Czego będziemy się uczyć w tym roku, miesiącu, tygodniu – 1. Zwracam Wam uwagę na najnowsze wyniki badań, które wskazują na korzyści płynące z zapisywania przez uczniów własnoręcznie ich własnych refleksji.

W drugim kroku, którego termin mija 5 stycznia, decydujecie się:

  1. Co będzie zawierał zeszyt ucznia, jakie działy będą podlegały ocenie?
  2. W jaki sposób będzie oceniany zeszyt, jak będzie oceniany każdy z działów i jak często?
  3. W jaki sposób będzie ewaluować prace z OK zeszytem? Czy porównacie pracę dwóch klas z i bez zeszytu, czy porównacie pracę uczniów tej samej klasy w poprzednim i w następnym semestrze? A może inny sposób, który przekona Was, czy warto pracować z OK zeszytem?

Warto, to wszystko zaplanować zawczasu, można potem zmieniać, ale trzeba mieć koncepcję, którą przestawicie uczniom. Wtedy zostaną oni włączeni w projekt i macie większe szanse na sukces. Możecie obiecać im dyplom dla klasy, jeśli uda im się wytrwać w projekcie. Możecie zmienić postanowienia, jeśli uczniowie zasugerują inne rozwiązania. Wydaje mi się, że warto uczulić uczniów na monitorowanie – jak praca z zeszytem pomaga im się uczyć. Dla Was może być to bezcenna wskazówka na przyszłość, a dla uczniów użyteczna refleksja.

Proszę Was o to abyście napisali swoje postanowienia w naszej grupie FB – OKZeszyt, to pomoże innym w planowaniu i pamiętajcie, że nie jest to żadne zobowiązanie, a jedynie dzielenie się planami.

Bardzo proszę, abyście też wysłali do mnie wypełnioną poniższą tabelkę. Może kiedyś wspólnie napiszemy publikacje o pracy z OK zeszytem i wtedy potrzebny nam będzie zapis doświadczenia i procesu pracy z OK zeszytem. Oczywiście nie użyję żadnych materiałów bez Waszej zgody.

Lp. Działy zeszytu Sposób oceniania działu (o ile będzie oceniany) Częstość oceniania działu
       
       
       
       
       
       
       
Sposób ewaluacji projektu:

 

Następny krok trzeci będzie dotyczył przestawienia uczniom propozycji i umówienia się z nimi.

Uwaga: Jeśli ktoś z kibiców (z różnych powodów nie decydujący się na prace z OK zeszytem w nadchodzącym semestrze) chciałby podzielić się z nami swoimi propozycjami rozwiązań, to serdecznie zapraszamy.

 

Plany zaczęły napływać prawie natychmiast. Tabelka był nieduża, ale praca nad nią ogromna. Zaplanowanie zawartości zeszytu, po uprzednim przemyśleniu, co warto zawrzeć, decyzja, jak ma być zeszyt oceniany i jak prace z zeszytem monitorować i podsumować.  To podobnie jak z nauczaniem, mało godzin w szkole, ale ile czasu poświęconego poza szkołą….

Zostawiliśmy sobie możliwość zmiany planów, jeśli coś okaże się mało korzystne. Będą to bardzo ważne informacje, które będą mogły pomoc w przyszłości i innym nauczycielom.

Zawartość OK zeszytów jest planowana bardzo różnie, zarówno ze względu na poziom szkoły, jak i przedmiot, a w końcu na specyfikę kultury nauczania w danej klasie.  Zadbamy o to, aby naszych uczniów poinformować o pracy z OK zeszytem, aby wiedzieli, jak im to może pomoc w nauce i na co my ich nauczyciele chcielibyśmy zwracać uwagę. Warto uwzględnić sugestie uczniów, wtedy jest nadzieja, że OK zeszyt będzie ich zeszytem!

 

 

4
Dodaj komentarz

4 Comment threads
0 Thread replies
0 Followers
 
Most reacted comment
Hottest comment thread
4 Comment authors
avataravataravataravatar Recent comment authors
  Subscribe  
najnowszy najstarszy oceniany
Powiadom o
avatar
Gość
Dorota Podorska

Jestem w grupie Ok Zeszyt od samego początku, kiedy dopiero się tworzyła. Od razu również spodobała mi się podjęta tam inicjatywa, dlatego przystąpiłam do niej natychmiast. Propozycje dotyczące elementów, które miały znaleźć się w zeszycie również były dla mnie jasne i czytelne. Tym bardziej, że są ściśle powiązane z Ok. Oczywiście nieco je zweryfikowalam i wybrałam do zeszytu te, które, wg mnie, a także uczniów, z którymi pracuję, są najbardziej przydatne w uczeniu się. Chcemy bowiem, aby w zeszycie było to, co pomaga w nauce. Czas na lekcji również wprowadza pewne ograniczenia. Mam jednak nadzieję, że po wspólnych notatkach przyjdzie… Czytaj więcej »

avatar
Gość
Małgorzata Łaska

Ja również w grupie OKzeszyt jestem od początku. Planowanie zeszytu pomogło mi w rozumieniu idei OK dużo bardziej niż wcześniejsze wykłady, czy roczny kurs internetowy. Już po pierwszych lekcjach z OK zeszytem widzę,że to świetny pomysł, który pomoże nie tylko uczniom, ale i mnie.

avatar
Gość
Danuta Lisicka- Obst

Jestem w grupie OK zeszyt dopiero od stycznia 2016. Przez ten miesiąc podpatrywałam jak to ma wyglądać, uczyłam się od bardziej doświadczonych w tym temacie koleżanek i kolegów. Wracam po feriach i od 1 lutego zaczynam ze swoją II klasą, życzę moim uczniom i sobie powodzenia.

avatar
Gość
Jolanta Łosowska

Rozpoczynając pracę z OKzeszytem chciałabym, przede wszystkim, aby dzieci traktowały go jako coś wyjątkowego, coś co pomaga im uczyć się, śledzić postępy, ale też jako miejsce na ich własne komentarze – rysunki. Dobrze byłoby, aby czuły, że ten zeszyt jest wyjątkowy, ważny. Tu może wyrazić swoje zdanie, dokonać samooceny, uzyskać informację od kolegi i nauczyciela – Taki trochę Okejowy szkolny pamiętnik. Kto nie lubi pamiętnikowych wpisów?